Haber Detayı
02 Ekim 2021 - Cumartesi 17:24 Bu haber 97 kez okundu
 
Büyük ve güçlü Xiongnu
Yaklaşık olarak MÖ 300 ile MS 450 arasında, Ortaasya diye adladırılan bölgede Xiongnu olarak bilinen göçebe bir grup yaşıyordu. Etnik kimlikleri büyük ölçüde tartışılsada, Çin için büyük bir tehdit olarak kabul edilen çok güçlü bir kabile konfederasyonuydular. Kuzey Çin'in küçük krallıklarını Xiongnu istilalarından kurtarmak için daha sonra Çin Seddi olarak adlandırılan yere bariyeler kurmalarınada neden olmuşlardır
Gizemli olaylar Haberi


Xiongnu, şimdi Moğolistan olarak bilinen bölgede aşiret birliğini kurmuştu. Etnik olarak Türk, Moğol, Yenisey, Tohar, İran, Ural veya bunların bir karışımı olduğu hararetle tartışılsa da, bunların Moğol ırkının Sibirya kolundan geldiklerine inanılmaktadır. Bazıları "Xiongnu" adının "Hun" ile aynı etimolojik kökene sahip olduğunu söylüylensede bunu kanıtlayacak bir belge henuz bulunmuş değil. Çin kaynaklarında kabilelere o kabileyi idare eden kişilerin isminin verildiğine dair bazı ifadeler yer almaktadır. Bu nedenle Xiongnu isminin kabile reisine ait olduğunu söylemek gerekiyor.

 

Xiongnu konfederasyonu, bir bozkır imparatorluğu için alışılmadık derecede uzun ömürlüydü. Çin'e baskın yapmanın amacı sadece mallar için değildi, Çinlileri düzenli haraç ödemeye zorlamaktı. Xiongnu hükümdarının gücü, destekçilerini ödüllendirmek için kullandığı Çin haraçını kontrol etmesine dayanıyordu. 


Xiongnu İmparatorluğu'nun topraklarını gösteren harita. ( Vikipedi )

Xiongnu'ların imparatorluklarını MÖ 209 civarında Modu Chanyu'nun kabileleri birleştirerek kurduğuna inanılıyor. Bu siyasi birleşme, güçlü ordular kurmalarına ve stratejik koordinasyon elde etmelerini sağladı. Buda onları güçlü bir devlet haline getirdi. izin vererek onları Kalkınmak için Çin tarım tekniğini benimsediler, Çin tarzı evler inşa ettiler ve Çinliler gibi ipek giyinmeye başladılar. Güneşe, aya, cennete, dünyaya ve atalarına tapan Xiongnu'lar, imparatorluğu Chubei, Huyan, Lan, Luandi, Qiulin ve Suibu adında bölgelere ayırarak  her kabilenin iç yönetimlerini kendi aralarından seçecekleri bir kabile reisine bırakmışlardı. Xiongnu belkide eyalet sistemini ilk uygalayan imparatorluktu


Xiongnu'nun yerleşik bir hiyerarşi sistemi vardı. Modu Chanyu'yu takip eden liderler, sağda ve solda şubeleri olan ikili bir siyasi sistem oluşturdular. Yüce hükümdar “Chanyu” olarak biliniyordu ve Çinli “Cennetin Oğlu”na eşdeğerdi. Chanyu'nun altında “Solun ve Sağın Bilge Kralları” vardı. Bilge Kralların altında guli (kuli, 'krallar'), ordu komutanları, büyük valiler, dunghu (tung-hu), gudu (ku-tu) vardı. Hemen altlarında 1000, 100 veya on kişilik grupların komutanları vardı. Bir Chanyu öldüğünde, güç oğluna ya da eğer bir oğlu yoksa küçük bir erkek kardeşe geçerdi.

 

Xiongnu ve Han İmparatorluğu arasında çok sayıda çarpışma olmasına rağmen, MÖ 129'da iki  düşman arasında büyük bir savaş çıktı. Han imparatoru, Xiongnu'ya karşı savaşmak için Yuezhi halkıyla bir ittifak kurmak istedi, Yuezhi halkı Han imparatorluğuna güvenmediği için tarafsız kalmayı tercih edince, han imparatorluğu bugün çete savaşı dediğimiz bir sistemle Xiongnu imparatorluğuna karşı savaşmaya başladı. Kırk bin Çinli süvari sınır bölgelerinde Xiongnu'ya saldırdı. Savaş sırasında askerleri besleyecek yiyecek malzemelerini uzan mesafelere taşımak oldukça zordu. Mesele sadece uzun mesafe ile ilgilide değildi.Bu yiyecekler ya göçebe kabilelerinin yada  Xiongnu süvarilerinin eline geçiyordu. Han İmparatorluğu savaşa başladığı zaman sert Xiongnu ikliminide dikkate almamıştı. Sert kış günlerinde askerlerin donmaması için ihtiyaç duyulan odunu sağlayacak kadar büyük ormanlar yoktu.Buna rağmen Çinliler, çok zorda olsa Xiongnu'nun bir bölümünü ele geçirerek, Xiongnu imparatorluğunun istikrarsızlığına ve zayıflığına neden oldular.

Xiongnu ve Han arasındaki savaş ( Henan Müzesi )

MÖ 60-53 yılları arasında ise Xiongnu imparatorluğu bir iç savaşla karşı karşıya kaldı. 12. Chanyu Upon'un ölümünden sonra Woyanqudi olarak bilinen kuzeni ve Upon'un bir torunu iktidarı ele geçirdi. Bu durum imparatorluğun ileri gelenleri arasında  gasp olarak görüldü ve kargaşaya yol açtı. Çok az kişi Woyanqudi'yi destekleyince, Woyanqudi kaçmak zorunda kaldı. Bir süre sonrada intihar etti .Chanyu Upon'un soyundan gelenler tahta birkaç kez sahip olsalardai uzun süre tahtta oturmaları mümkün olmadı. Tahtı devralacak 14. Chanyu konusunda anlaşmazlık bir türlü çözülemedi. Woyanqudi'yi destekleyenler, MÖ 58'de kardeşi Tuqi'nin Chanyu olmasını istediler. Ertesi yıl, üç kabile reisi daha kendilerini Chanyu olarak ilan etti. Bu, bu taht kavgaları bir sürü iç savaşa ve mağlubiyetlere neden oldu. Tuqi, Huhanye tarafından yenildi.Ama Huhanye, tahta oturmadan karşısına iki yeni rakip çıktı.  Huhanye'nin ağabeyi Zhizhi ve Runzhen. Zhizhi, MÖ 54'te Runzhen'i öldürdü ve sadece Zhizhi ve Huhanye kaldı. Kabilerin büyük bölümü Zhizhi'ye  destek verince Huhanye Çinlilere sığınmak zorunda kaldı. Bundan sonra, güç, birçok savaşla, Xiongnu ve Han Hanedanlığı arasında yıllarca gidip geldi.

 

MS 89'da Ikh Bayan Savaşı'ndan sonra, Kuzey Xiongnu Moğolistan'dan sürüldü ve Güney Xiongnu, Han Çin'in bir parçası oldu. Bazıları Kuzey Xiongnu'nun batıya devam ettiğine, Atilla'nın önderliği altına girdiğine ve yeni "Hunlar" adını aldığına inanıyor.


Büyük bir Xiongnu zayıflığı, yanal ardıllık geleneğiydi. Ölen bir hükümdarın oğlu komuta alacak yaşta değilse, iktidar son hükümdarın kardeşine geçerdi. Bu, ilk nesilde işe yaradı, ancak ikinci nesilde iç savaşa yol açtı. MÖ 60'ta, daha zayıf olan taraf, Barfield'ın 'iç sınır stratejisi' dediği şeyi benimsedi. Güneye taşındılar ve Çin'e boyun eğdiler ve ardından Kuzey Xiongnu'yu yenmek ve imparatorluğu yeniden kurmak için Çin kaynaklarını kullandılar. Bu, MS 47 civarında ikinci kez gerçekleştiğinde, strateji başarısız oldu. Güney hükümdarı kuzey hükümdarını yenemedi ve Xiongnu ikiye bölünmüş olarak kaldı.[


Hun Attila, Eugene Delacroix ( Wikiart )

Xiongnu İmparatorluğunun eşsiz kültürü, zamanında çok güçlüydü. Başlangıçta Xiongnu'yu uzak tutmak için inşa edilen surlar sonunda Çin Seddi'ne dönüştürüldü. Bu, Moğolistan ve Çin tarihinde önemli bir rol oynayan eski bir göçebe grup olan Xiongnu'nun büyüklüğünü ve gücünü göstermektedir.

 

ANCİENT-ORİGİNS

Kaynak: Editör:
 
Etiketler: Büyük, ve, güçlü, Xiongnu,
Haber Videosu
Yorumlar
Ulusal Gazeteler
Bizim Gazete
Yazarlar
Alıntı Yazarlar
Anketler
Yeni haber sitemizi nasıl buldunuz ?
Anketler
Sitemizin çalışmalarını nasıl buldunuz ?
Süper Lig
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
1
Alanyaspor
3
4
0
0
1
1
2
Adana Demirspor
3
3
0
0
1
1
3
Trabzonspor
3
2
0
0
1
1
4
Beşiktaş
3
1
0
0
1
1
5
Galatasaray
3
1
0
0
1
1
6
Sivasspor
1
1
0
1
0
1
7
Gaziantep FK
1
1
0
1
0
1
8
Fatih Karagümrük
0
2
1
0
0
1
9
Giresunspor
0
2
1
0
0
1
10
Kayserispor
0
0
1
0
0
1
11
Antalyaspor
0
0
1
0
0
1
12
Ümraniyespor
0
0
0
0
0
0
13
MKE Ankaragücü
0
0
0
0
0
0
14
Konyaspor
0
0
0
0
0
0
15
Kasımpaşa
0
0
0
0
0
0
16
Hatayspor
0
0
0
0
0
0
17
Fenerbahçe
0
0
0
0
0
0
18
Başakşehir FK
0
0
0
0
0
0
19
İstanbulspor
0
0
1
0
0
1
Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv
Modül 1
Haber Yazılımı